Gourmetten is het meest Nederlandse kerstdiner dat er bestaat, en voor wijn meteen het lastigste. Op één plaat liggen biefstuk, kip, garnalen, hamburgertjes en paprika, in de pannetjes smelt kaas, en op tafel staan vijf sauzen van knoflook tot saté. Er bestaat geen fles die bij alles perfect is. Wel een paar die bij bijna alles goed zijn, en daar gaat deze gids over.
In het kort
Kies rood dat licht en sappig is, met weinig tannine: Beaujolais, Zweigelt, Barbera of Côtes du Rhône, licht gekoeld op 14 tot 16 graden. Zet er een volle witte wijn naast voor kip, vis en de romige sauzen, zoals Pinot Gris uit de Elzas of Grüner Veltliner. Laat zware Bordeaux en Barolo staan: die worden hard naast zoete en pittige sauzen. Reken op ongeveer een halve fles per persoon.
Grapes & Barrels
Onze wijnen voor een gourmetavond
Beaujolais Rouge
Domaine Terre Noire 2023 Sa Passion Rouge
Fruitige en sappige rode Beaujolais van Gamay met aroma's van rode bessen, kersen en een lichte kruidigheid. Soepel en toegankelijk, perfect bij charcuterie, gegrild gevogelte of gewoon een gezellig diner.
UitverkochtKremstal DAC
NÖ Landesweingut 2023 Zweigelt
Het NÖ Landesweingut is het staatsdomein van Neder-Oostenrijk, gevestigd in Krems aan de Donau, het hart van de Kremstal DAC. Als staatsdomein heeft het een educatieve én commerciële rol: de wijnen moeten toegankelijk en representatief zijn voor de regio. Zweigelt is het meest geplante rode druivenras van Oostenrijk, een kruising van Blaufränkisch en Sankt Laurent. Het levert soepele, fruitige rode wijnen die weinig hoeven te rijpen maar altijd voldoening geven.
Barbera d'Asti DOCG
Isolabella della Croce 2025 Maria Teresa
De Maria Teresa is de instapwijn van Isolabella della Croce, maar dan wel een instapwijn van een domein dat bekendstaat om zijn hoge kwaliteitsnormen. Barbera d'Asti is een van de meest karakteristieke DOCG's van Piemonte: druiven van de Barbera-variëteit, geteeld op de glooiende heuvels van Asti, die een wijn opleveren met diepe kleur, levendige frisheid en een onmiskenbaar rood-fruitig profiel. De Maria Teresa combineert druiven van twee toplocaties: Calamandrana en Loazzolo. Slechts 5.500 flessen per jaargang.
Côtes du Rhône AOP
Domaine du Séminaire 2025 Côtes du Rhône Rouge
De Côtes du Rhône Rouge van Domaine du Séminaire is een klassieke, soepele rode Rhône-blend van een uitgestrekte appellation die van Vienne tot Avignon loopt. Het behoud van de fruitige frisheid staat centraal in de vinificatie.
AOC Alsace
Domaine François Lichtlè 2024 Pinot Gris
Pinot Gris is in de Elzas wat Chardonnay is in de Bourgogne: de grote witte wijn van de streek, met meer body en complexiteit dan de meeste andere witte druivenrassen. In het verleden heette het hier 'Tokay Pinot Gris', een verwijzing naar de rijke, bijna unctueuse stijl die het ras in de Elzas aanneemt. Op de rijke bodems van Husseren-les-Châteaux maakt Domaine François Lichtlé een Pinot Gris met de kenmerkende romigheid van het ras, aangevuld met een frisse mineralige ondertoon die zijn herkomst verraadt.
Weinviertel DAC
Schloss Bockfliess 2024 Grüner Veltliner Oadaxl
'Oadaxl' is dialect voor 'Aderlass' (aderlating), een historische term die verwijst naar het moment dat de wijnmaker de wijn van zijn gisten scheidt. Schloss Bockfliess, een van de toondomein van het Weinviertel ten noorden van Wenen, maakt zijn instapwijn van Grüner Veltliner op de typische löss- en kalksteenbodems van het DAC-gebied. Weinviertel DAC is de eerste regionale appellatie van Oostenrijk die exclusief voor Grüner Veltliner is bestemd.
IGP Méditerranée
Mas de Cadenet 2024 Rosé Horizon
Mas de Cadenet is een gerenommeerd domein in de Provence, gelegen op de hellingen van de Sainte-Victoire, de rotsformatie die Cézanne zo'n tachtig maal schilderde. De 'Horizon' is de instaprosé van het domein: lichter van structuur, vroeger drinkbaar en gemaakt om de typische Provençaalse frisheid direct te laten spreken.
DO Cava
Pago de Tharsys Cava Alegria de Tharsys Brut
De Alegría de Tharsys Brut is de feestelijke instap-cava van Pago de Tharsys uit Requena (Valencia), gemaakt volgens de traditionele methode met tweede gisting op fles. Fris, droog en toegankelijk: een cava om zonder aanleiding open te trekken.
Waarom gourmetten lastig is voor wijn
Bij een gewoon diner kies je de wijn bij het hoofdgerecht. Bij gourmetten is er geen hoofdgerecht: iedereen stelt zijn eigen bord samen, en dat bord verandert elke tien minuten. De sauzen maken het nog lastiger. Satésaus en barbecuesaus zijn zoet, knoflooksaus is scherp en vet, cocktailsaus zoet en zuur tegelijk. Zoet in het eten maakt een droge wijn strakker en bitterder, en dat merk je het eerst bij wijnen met veel tannine en hout.
Daar komt bij dat gourmetten lang duurt en warm is. Het stel staat een paar uur aan, de kamer warmt op en een fles die op tafel staat wordt snel te warm. Een wijn met veel alcohol en kracht gaat dan zwaar aanvoelen. Wat wél werkt: sappig fruit, frisse zuren, zachte tannines en niet te veel alcohol. Precies de wijnen die je drie uur lang met plezier blijft drinken.
Rode wijn bij gourmetten: licht, sappig en koel
De beste rode wijn bij gourmetten is een wijn die je een beetje koel kunt schenken. Gamay uit de Beaujolais is daar het schoolvoorbeeld van: de Sa Passion Rouge van Domaine Terre Noire is sappig, vol rode bessen en kers, en past bij kip en biefstuk tegelijk. Wie een stap hoger wil, pakt de Chénas van Pascal Granger, een cru Beaujolais van graniet met meer parfum en spanning.
Uit Oostenrijk komt het alternatief: Zweigelt. De Zweigelt van het NÖ Landesweingut heeft kers, framboos en ronde tannines, en is met zijn frisheid gemaakt voor hamburgertjes en slavinken. Voor de pannetjes met kaas, ei en spek is Barbera de beste keus: de frisse zuren van de Barbera d'Asti Maria Teresa van Isolabella della Croce snijden door het vet heen. En staat er vooral rundvlees met pepersaus op tafel, dan brengt de Côtes du Rhône van Domaine du Séminaire net wat meer kruidigheid, met nog steeds zachte tannines.
Witte wijn bij gourmetten: vol genoeg voor de sauzen
Een lichte, strakke witte wijn verdwijnt naast satésaus en knoflooksaus. Kies wit met body of met een eigen kruidigheid. De Pinot Gris van Domaine François Lichtlé uit de Elzas is vol en rond, met gele pruim, abrikoos en een vleugje rook: de beste partner voor kip, varkenshaas en satésaus. Meer over de druif lees je op onze pagina over Pinot Gris.
Voor garnalen, zalm, witvis en de groenten is Grüner Veltliner de betere keus. De Grüner Veltliner Oadaxl van Schloss Bockfliess heeft groene appel, citrus en de witte peper waar de druif om bekendstaat. Die peper maakt hem sterk naast knoflooksaus, en de frisheid houdt je mond schoon tussen de happen door.
Rosé en bubbels: de verbinders aan tafel
Wil je maar één fles openen, dan is een droge rosé een slimme keus. Hij zit tussen rood en wit in en past bij garnalen met cocktailsaus net zo goed als bij kip. De Rosé Horizon van Mas de Cadenet uit de Provence is licht, fris en droog, en valt niet weg naast de sauzen. Voor het begin van de avond, terwijl het stel opwarmt, is een glas bubbels het mooiste begin. De Cava Alegría van Pago de Tharsys is gemaakt zoals champagne, met een tweede gisting op fles, en is droog en fris genoeg om bij de garnalen door te drinken.
Overzicht: welke wijn bij welk onderdeel
| Op de plaat | Wijnstijl | Onze fles |
|---|---|---|
| Biefstuk, varkenshaas, slavinken | Sappig rood met zachte tannines | Domaine du Séminaire Côtes du Rhône |
| Kipfilet en kalkoen | Licht rood of vol wit | Terre Noire Beaujolais of Lichtlé Pinot Gris |
| Mini-hamburgers en shoarma | Rijp, fruitig rood | Zweigelt van het NÖ Landesweingut |
| Garnalen, zalm en witvis | Fris, kruidig wit of droge rosé | Bockfliess Grüner Veltliner of Mas de Cadenet Horizon |
| Knoflooksaus | Fris wit met wat pit | Bockfliess Grüner Veltliner |
| Satésaus | Vol, rond wit | Lichtlé Pinot Gris |
| Cocktailsaus | Droge rosé | Mas de Cadenet Horizon |
| Pepersaus of champignonsaus | Kruidig rood | Domaine du Séminaire Côtes du Rhône |
| Barbecuesaus | Rijp, zacht rood met veel fruit | Masseria Tagaro Primitivo |
| Pannetjes met kaas en ei | Rood met frisse zuren | Isolabella Barbera d'Asti Maria Teresa |
Welke wijnen je beter laat staan
Zware, houtgerijpte rode wijn is de klassieke vergissing. Een jonge Bordeaux, een Barolo of een krachtige Ribera del Duero is prachtig bij een côte de boeuf, maar naast zoete satésaus en dun gesneden kip worden de tannines hard en de alcohol warm. Bewaar die flessen voor een diner met één hoofdgerecht. Hetzelfde geldt voor heel lichte, zure witte wijn: die wordt dun naast de sauzen. En zoete wijn hoort pas bij het dessert.
Serveren: temperatuur en hoeveel flessen
Schenk de rode wijn koeler dan je gewend bent. Een half uur in de koelkast brengt Beaujolais, Zweigelt en Barbera op 14 tot 16 graden, en in de warme kamer lopen ze vanzelf een paar graden op. De witte wijn en de rosé serveer je op 8 tot 10 graden; een koeler op tafel is geen overbodige luxe bij een gourmetstel.
Reken op ongeveer een halve fles per volwassene. Voor een tafel van zes zijn drie tot vier flessen genoeg: twee rood, een wit en een rosé of een fles bubbels voor het begin. Wie niet drinkt, hoeft niet op water over: de alcoholvrije O lala Rouge van Vignobles Meyre past met zijn zachte tannines prima bij het vlees. Geen zin om zelf te kiezen? In onze proefdozen zit de afwisseling al samengesteld.
Veelgestelde vragen over wijn bij gourmetten
Proef het zelf
Op zaterdag 19 december staan in ons proeflokaal in Fort aan de Drecht de wijnen voor de feestdagen open, en kun je ze direct meenemen. Liever persoonlijk advies? Je bent welkom bij Wijnhuis Heemstede aan de Zandvoortselaan; vertel wat er op de gourmetplaat komt en we zoeken de flessen erbij. Thuis kiezen kan natuurlijk ook: bekijk onze rode wijnen en witte wijnen, met gratis verzending vanaf €99.